ครูถามเด็ก ป.5 ว่า Do you like durian? เด็กตอบ Yes. ครูถามต่อว่า Why? เด็กตอบ Because delicious. คำตอบนี้ไม่ผิดในแง่ความหมาย และดีกว่าการเงียบมาก แต่ตัวชี้วัด ป.5 ขอมากกว่านั้น เด็กต้องพูดและเขียนบอกความรู้สึกพร้อมเหตุผลสั้น ๆ ที่เป็นประโยค Because it is sweet. หรือ I like it because it smells good.
ภาษาอังกฤษ ป.5 คือปีที่การตอบสั้น ๆ ไม่พออีกต่อไป เด็กต้องจับใจความสำคัญ ให้เหตุผล และเริ่มเห็นว่าลำดับคำภาษาอังกฤษต่างจากภาษาไทย บทความนี้แยกว่าตัวชี้วัด ป.5 เพิ่มอะไรจาก ป.4 เรียงหัวข้อเป็นแผนประมาณ 18 สัปดาห์ด้วยใบงาน ป.4-6 และบอกข้อผิดที่เจอบ่อย ลำดับหน่วยปรับตามแบบเรียนของโรงเรียนได้
ตัวชี้วัด ป.5 เพิ่มอะไรจาก ป.4
ตัวชี้วัด ป.4 กับ ป.5 ในหลักสูตรแกนกลางฯ ใช้ถ้อยคำคล้ายกันมาก จุดที่ต่างคือคำไม่กี่คำด้านล่าง และคำเหล่านี้กำหนดว่า ป.5 ต้องสอนอะไรเพิ่ม
- ต 1.1 ป.5/4 บอกใจความสำคัญและตอบคำถามจากการฟังและอ่านบทสนทนา และนิทานง่าย ๆ หรือเรื่องสั้น ๆ: ใจความสำคัญเข้ามาเป็นครั้งแรก
- ต 1.2 ป.5/5 พูด/เขียนแสดงความรู้สึกของตนเองเกี่ยวกับเรื่องต่าง ๆ ใกล้ตัว และกิจกรรมต่าง ๆ พร้อมทั้งให้เหตุผลสั้น ๆ ประกอบ: ป.4 พูดตามแบบที่ฟัง ป.5 ต้องเขียนได้และมีเหตุผล
- ต 1.2 ป.5/3 พูด/เขียนแสดงความต้องการ ขอความช่วยเหลือ ตอบรับและปฏิเสธการให้ความช่วยเหลือ: เพิ่มการตอบรับและปฏิเสธเมื่อมีคนเสนอความช่วยเหลือ
- ต 1.2 ป.5/2 ใช้คำสั่ง คำขอร้อง คำขออนุญาตและให้คำแนะนำง่าย ๆ: เพิ่มการให้คำแนะนำ
- ต 1.3 ป.5/2 เขียนภาพ แผนผัง และแผนภูมิแสดงข้อมูลต่าง ๆ ตามที่ฟังหรืออ่าน: ป.4 พูดหรือวาดภาพ ป.5 จัดข้อมูลเป็นแผนผังหรือแผนภูมิ
- ต 2.2 ป.5/1 บอกความเหมือน/ความแตกต่างระหว่างการออกเสียงประโยคชนิดต่าง ๆ การใช้เครื่องหมายวรรคตอน และการลำดับคำ (order) ตามโครงสร้างประโยคของภาษาต่างประเทศและภาษาไทย: เด็กต้องเห็นว่าภาษาอังกฤษเรียงคำไม่เหมือนภาษาไทย
ใบงาน ป.4-6 ใช้อย่างไรใน ป.5
ใบงานไวยากรณ์ ป.4-6 ของครูฟ้าดาส่วนใหญ่มีสามขั้น แบบที่ 1 ดูภาพแล้วเลือกประโยคหรือคำที่ถูก แบบที่ 2 เติมคำ แบบที่ 3 เรียงบัตรคำเป็นประโยคแล้วเขียน ใบงานแบบที่ 1 และ 2 ของหลายหัวข้อผูกกับตัวชี้วัด ต 1.1 ป.5/3 ไว้ในร้าน ซึ่งเป็นเรื่องการระบุภาพหรือสัญลักษณ์ให้ตรงกับความหมายของประโยค
ใน ป.5 แบบที่ 3 ไม่ควรเป็นงานเสริม เพราะการเรียงคำคือที่ที่ตัวชี้วัด ต 2.2 ป.5/1 เรื่องลำดับคำเกิดขึ้นจริง ทุกครั้งที่เด็กเรียงผิด ให้ถามว่าถ้าเป็นภาษาไทยจะเรียงอย่างไร เด็กจะเห็นเองว่าตัวเองเรียงตามภาษาไทย
ตลอดเทอม อ่านจับใจความทุกสองสัปดาห์ แล้วทำเป็นแผนภูมิ
ใบงานอ่านจับใจความจากบทอ่าน และใบงานใจความสำคัญและรายละเอียด แบบเลือกคำตอบและแบบจริงหรือเท็จ ผูกกับตัวชี้วัด ต 1.1 ป.5/4 ในร้าน มีเรื่องอย่างโครงงานสวนของลีโอ ปิกนิกวันฝนตกของมีอา The Park Team และ Maya's Library Day ใช้สลับกันทุกสองสัปดาห์ได้ตลอดเทอม
ก่อนให้เด็กตอบคำถามในใบงาน ให้เด็กเขียนใจความสำคัญเป็นประโยคเดียวก่อน แล้วค่อยตอบรายละเอียด เด็กที่ตอบรายละเอียดถูกทุกข้อแต่เขียนใจความสำคัญไม่ได้ คือเด็กที่อ่านหาคำตอบเป็นจุด ๆ แต่ยังไม่เห็นภาพรวมของเรื่อง หลังอ่านเสร็จ ให้เด็กแปลงเรื่องเป็นตารางหรือแผนผังสั้น ๆ เช่น ใคร ทำอะไร ที่ไหน ซึ่งตรงกับ ต 1.3 ป.5/2
สัปดาห์ที่ 1-2 เช็คปัจจุบันกาลก่อนไปต่อ
ป.5 ส่วนใหญ่เรียน Present Simple และ Present Continuous มาแล้วใน ป.4 สองสัปดาห์แรกจึงไม่ต้องสอนใหม่ ให้ใช้เป็นการเช็คว่าเด็กแยกสองกาลได้จริงหรือไม่ ใบงาน Present Simple กับ Continuous แบบเลือกประโยคให้ตรงกับภาพ และใบงานคำบอกความถี่แบบดูแถบความถี่แล้วเลือกคำ ใช้เป็นแบบวัดสั้นได้
ถ้าเด็กเกินครึ่งห้องเลือกกาลผิด ให้ย้อนไปสอนคำบอกเวลาที่ชี้กาล every day usually now at the moment ก่อนเริ่มหน่วยอดีต เพราะหน่วยถัดไปจะเพิ่มกาลที่สามเข้ามา
สัปดาห์ที่ 3-6 เล่าเรื่องที่ผ่านมาแล้ว
เรียง was were ก่อนกริยาปกติ แล้วจึงกริยาไม่ปกติ ใช้ใบงาน Past of to be ใบงาน Past Simple คำกริยาปกติ และใบงาน Past Simple คำกริยาไม่ปกติ ตามลำดับ รายละเอียดของลำดับนี้และเหตุผลอยู่ในบทความใบงานภาษาอังกฤษ ป.4-ป.6 ของเรา
สิ่งที่ ป.5 ต้องเพิ่มคือการเล่าเรื่องให้เป็นลำดับ หลังจบหน่วย ให้เด็กเล่าวันหยุดของตัวเองสี่ประโยคด้วย First, Then, After that, Finally เกม AR ชุด เรียงเรื่องเล่าในอดีต ให้เด็กเรียงประโยคเป็นเรื่อง ใช้เป็นตัวอย่างหน้าห้องก่อนเด็กเขียนเองได้
สัปดาห์ที่ 7-9 บรรยายและเปรียบเทียบ ลำดับคำไม่เหมือนภาษาไทย
หน่วยนี้คือที่ที่ ต 2.2 ป.5/1 เห็นชัดที่สุด ภาษาไทยพูดว่า รถสีแดงคันใหญ่ ภาษาอังกฤษพูดว่า a big red car คำคุณศัพท์ขึ้นก่อนคำนาม เด็กไทยจึงมักเขียน a car red ให้เด็กเขียนประโยคไทยกับอังกฤษคู่กันบนกระดาน แล้วลากเส้นจับคู่คำ เด็กจะเห็นว่าเส้นไขว้กันตรงไหน
ใช้ใบงานคำคุณศัพท์แบบจับคู่ภาพกับคำ แล้วต่อด้วยใบงานคำคุณศัพท์ขั้นกว่า และใบงานคำคุณศัพท์ขั้นที่สุด แบบเลือกและแบบเติมคำ ซึ่งผูกกับ ต 1.1 ป.5/3 ในร้าน ปิดหน่วยด้วยแบบเรียงบัตรคำเป็นประโยคเปรียบเทียบ เกม AR ชุด ลำดับคำคุณศัพท์ และ เปรียบเทียบสองสิ่ง ใช้ทบทวนต้นคาบได้
สัปดาห์ที่ 10-12 อาหาร ซื้อของ และการขอความช่วยเหลือ
สถานการณ์ในร้านอาหารและร้านค้ารวมตัวชี้วัดใหม่ของ ป.5 ไว้หลายข้อ ทั้งการบอกความต้องการ การขอความช่วยเหลือ และการตอบรับหรือปฏิเสธเมื่อมีคนเสนอช่วย Can I help you? Yes, please. I'm looking for a bag. No, thank you. I'm just looking. ให้เด็กแสดงบทบาทเป็นคู่ก่อนทำใบงานทุกครั้ง
ใบงานการสั่งอาหารแบบเติมวลีที่หายไปในบทสนทนา ผูกกับ ต 1.2 ป.5/3 ในร้าน ใบงานการซื้อของแบบวงกลมคำตอบของลูกค้าและพนักงาน ผูกกับ ต 1.2 ป.5/1 ส่วนไวยากรณ์ที่ต้องใช้คือคำนามนับได้และนับไม่ได้ และคำบอกปริมาณ some any much many ทั้งสองหัวข้อมีใบงานแบบเลือกและแบบเติมคำ
สัปดาห์ที่ 13-14 ของของใคร
คำสรรพนามแสดงความเป็นเจ้าของ mine yours his hers ours theirs และคำสรรพนามกรรม me him her us them ทำให้เด็กพูดได้โดยไม่ต้องพูดคำนามซ้ำ เช่น Is this your pencil? No, it isn't mine. It's hers. ใช้ของในห้องจริง รวบปากกาจากโต๊ะห้าโต๊ะใส่กล่อง แล้วให้เด็กหาเจ้าของด้วยประโยคเหล่านี้
ใบงานคำสรรพนามแสดงความเป็นเจ้าของ และใบงานคำสรรพนามกรรม แบบเลือกและแบบเติมคำ ผูกกับ ต 1.1 ป.5/3 ในร้าน
สัปดาห์ที่ 15-16 เวลาและตารางเรียน
at on in เป็นคำเล็กที่เด็กสับสนตลอดประถม ให้สอนเป็นกติกาสามชั้น at กับเวลาบนนาฬิกา on กับวัน in กับเดือน ปี และช่วงของวัน แล้วใช้ตารางเรียนของห้องจริง เช่น We have English on Monday at nine o'clock. ใบงานคำบุพบทบอกเวลาแบบเลือกและแบบเติมคำ ผูกกับ ต 1.1 ป.5/3 ในร้าน ใบงานการบอกเวลาแบบ past และ to ใช้ต่อได้ในหน่วยเดียวกัน
สัปดาห์ที่ 17-18 ให้เหตุผล แล้วทบทวน
ปิดเทอมด้วยสิ่งที่ย่อหน้าแรกพูดถึง ใบงานคำสันธานแบบวงกลม and but because พาเด็กไปสู่ประโยคที่มีเหตุผล ต่อด้วยใบงานการเขียนประโยคแสดงความคิดเห็น ที่ให้เติม I think, I like และ because ให้สมบูรณ์ สองใบนี้ในร้านผูกกับตัวชี้วัด ป.6 ไว้ แต่เนื้อหาตรงกับ ต 1.2 ป.5/5 ที่ต้องมีเหตุผลสั้น ๆ ประกอบ ใช้กับ ป.5 ได้
ถ้ามีจอหน้าห้อง เกม AR ชุด ทบทวนอังกฤษ ป.5: อดีตกาลและขั้นกว่า และชุด ทบทวนอังกฤษ ป.5: must อดีตกาล There is ใช้ทบทวนได้ชุดละห้านาที ชุดที่สองมี must ซึ่งแผนนี้ไม่ได้วางไว้ ครูควรเปิดดูก่อน
ข้อผิดที่เจอบ่อยใน ป.5 และแต่ละแบบบอกอะไร
- Because delicious.: เด็กรู้ว่าต้องให้เหตุผล แต่ยังใช้ because แทนทั้งประโยค ให้ตั้งกติกาว่าหลัง because ต้องมีประธานและกริยาเสมอ Because it is delicious.
- a car red หรือ a bag big: เรียงคำตามภาษาไทย ให้เขียนสองภาษาคู่กันแล้วลากเส้นจับคู่คำ
- more bigger: ใช้สองวิธีซ้อนกัน ให้นับพยางค์ของคำคุณศัพท์ก่อนเลือก -er หรือ more
- two rices หรือ many water: ยังแยกนามนับได้และนับไม่ได้ไม่ออก ให้ถามว่านับเป็นชิ้นได้ไหม ถ้าไม่ได้ ให้ใช้หน่วยนับ a bowl of rice, a glass of water
- It's my. หรือ This book is me.: ยังแยกคำแสดงความเป็นเจ้าของสองชุดไม่ได้ ให้ย้ำว่า my ต้องมีคำนามตามหลัง mine อยู่คนเดียวได้
- at Monday หรือ in seven o'clock: จำคำบุพบทเป็นคำ ๆ ไม่ใช่เป็นกติกา ย้อนไปกติกาสามชั้นในสัปดาห์ที่ 15
เช็คท้ายหน่วยด้วยสามประโยคที่มีเหตุผล
ใบงานแบบเลือกคำตอบบอกได้ว่าเด็กรู้กฎ แต่ตัวชี้วัด ป.5 ขอให้เด็กเขียนเองและมีเหตุผล ท้ายแต่ละหน่วยให้เด็กเขียนสามประโยคเกี่ยวกับตัวเองด้วยโครงสร้างที่เพิ่งเรียน โดยต้องมี because อย่างน้อยหนึ่งประโยค เช่น My bag is bigger than my brother's because I have more books. ครูอ่านได้ทั้งห้องในไม่กี่นาที และเห็นทั้งไวยากรณ์ ลำดับคำ และการให้เหตุผลในงานชิ้นเดียว
สำหรับผู้ปกครองที่บ้าน
ลูก ป.5 ต้องฝึกให้เหตุผลเป็นภาษาอังกฤษ ที่บ้านลองถามคำถามที่มีสองตัวเลือกวันละหนึ่งข้อ เช่น Rice or noodles? แล้วให้ลูกตอบพร้อมเหตุผลหนึ่งประโยค ถ้าลูกตอบแค่ Because yummy ให้ถามต่อว่า What is yummy? ลูกจะเติมประธานเองว่า The noodles are yummy. โดยไม่ต้องสอนกฎ
ใบงานที่พูดถึงในบทความนี้
